Bezieling | Verbinding | Ontmoeting
Bezinningsaanbod
Verdiepingsavond Zwanenhofvieringen
Uitnodiging
Verdiepingsavond binnen de cyclus over woestijnmoeders -en vaders.
15 mei om 20.00 uur in de Zwanenhof. GODZOEKERS IN BEELD
Toon ’t Hoen: woestijn en schoonheid, mensen en iconen.
Een avond over Abba’s en Amma’s en over schilderingen die niet kunnen
We schrijven de 4e eeuw. Het zijn turbulente tijden. Het schuimt en bruist in de wereld. Het christendom is nog in wording.
Godzoekers vinden Hem niet in de decadente en onrustige steden.
In dezelfde tijd vinden schilders mogelijkheden om God in beeld te vangen.
De derde en vierde eeuw maken van de woestijn een vruchtbaar oord voor godzoekers.
In die tijd vinden mensen ruimte om te experimenteren met beeld en geest.
Wat betekenen deze vroege ‘autonomen’? Waar vandaan komt deze manier van verbeelden?
Welkom in de oudste tijden van het christendom.
Geloven, is dat nog van deze tijd? Op 22 okt. 2024
Artikel van Jan Schaake, redacteur Kerk en Stad in Enschede:
Hóe te geloven in deze tijd
Oorlog in Gaza en Israël. De (dreigende) herverkiezing van Trump. De asielproblematiek. Drie thema’s die bij de organisatoren van de Zwanenhoflezing van 22 oktober jl. de vraag opriepen of geloven nog wel van deze tijd was. In hun als samenspraak gegeven inleiding transformeerden de Hengelose publicist en moslim Enis Odaci en zijn voormalige stadsgenoot en predikant Herman Koetsveld deze vraag feitelijk naar de vraag die ook boven dit artikel staat. En de drie thema’s naar de drie tussenkopjes.
Secularisatie
De vraag òf geloven nog wel van deze tijd is (met de sterke suggestie dat dat niet zo is) komt voort uit een samenleving die meent zonder religie te kunnen. Terwijl we in onze geseculariseerde samenleving doen alsof dat inderdaad het geval bewijst het zoeken van velen naar zingeving en verbinding dat dit niet het geval is.
Juist de overvloed van communicatiemiddelen van deze tijd maakt duidelijk dat er behoefte is aan daadwerkelijk contact. Koetsveld vertelt hoe studenten in het Amsterdamse stadsdeel rond zijn Westerkerk het initiatief namen om één avond bij elkaar te komen zonder hun mobiele telefoon. De offline-groep werd geboren en er was zoveel belangstelling voor dat men op zoek moest naar een grotere en voor het doel ook geschiktere locatie. Het werd de
Westerkerk. Alle stoelen eruit, zithoekjes en plekjes om je af te zonderen erin en in no-time waren 300 kaartjes verkocht aan belangstellenden.
Het initiatief werd als voorbeeld voorgehouden aan een aanwezige UT-studente de actief was in het evangelisatiewerk, maar er steeds weer tegenaan liep dat studenten wel de problemen van eenzaamheid en prestatiedwang erkennen, maar het antwoord daarop van bijbel en kerk niet aanvaarden.
Loop niet te snel van de vraag naar wat volgens jou het antwoord is, stelde Koetsveld, maar zoek samen met deze jongeren naar een vorm die hen aanspreekt. Deze tijd vraagt misschien wel om nieuwe riten en mythen, gebruiken en verhalen om de verbinding tot stand te brengen.
En het verdwijnen van die verhalen is eigenlijk veel erger dan het verdwijnen van de kerkgang, zo gingen Koetsveld en Odaci verder. Want in de gemeenschappelijke verhalen herkennen we elkaar en wat onze normen en waarden zijn.
Het vormt als het ware een midden waar we elkaar kunnen vinden. Maar waar het verhaal verdwijnt, verwildert het volk.
Zonder midden is een samenleving overgeleverd aan polarisatie. En daarmee zijn we bij het tweede thema:
Polarisatie
De samenwerking tussen Koetsveld en Odaci kwam vijftien jaar
geleden tot stand toen de publicatie van de film Fitna de gemoederen in Nederland behoorlijk deed oplopen. Odaci hoorde Wilders steeds weer spreken over de joodschristelijke cultuur, waar de islamitische cultuur kennelijk niet bijhoorde, terwijl hij van huisuit gewend was te spreken over jodendom, christendom en islam als drie loten aan de Abrahamitische stam. “Dat vinden kerken toch ook en waarom corrigeren de kerken Wilders dan niet op dit punt?”
En publiceerden Twentse predikanten van verschillende kerkgenootschappen eind 2009 het Manifest van Advent waarin ze precies uitspraken wat Odaci al die tijd zo graag vanuit de kerken had willen horen. Hij nam contact op met één van de initiatiefnemers, Koetsveld, en een jarenlange ontmoeting volgde. Een ontmoeting met elkaar, maar daardoor ook met zichzelf. Met hun eigen angsten en (voor)oordelen.
Een dergelijke ontmoeting is niet een eenmalige gebeurtenis. De aan het begin genoemde crises die de verhoudingen binnen onze samenleving op scherp zetten (lang niet altijd tussen moslims en christenen; vaak loopt de scheidslijn juist dwars door de christelijke gemeenschappen), zijn niet enkel van deze tijd. In 2009 was het Fitna; vijf jaar later de opkomst van IS – steeds weer aanleiding voor nieuwe vragen over en weer
en om met elkaar in gesprek te blijven.
Als je je in je eigen religieuze schulp terugtrekt, raakt het geloof versteend. Maar zoek je bij dergelijke wezenlijke vragen de ontmoeting met elkaar, dan reikt het geloof bronnen aan waarmee je verder kunt.
Ideologie
In hun bundel “Spiegelreis” doen Koetsveld en Odaci verslag van hun kennismakingsreis langs verschillende christelijke en islamitische gemeenschappen in Nederland. In dat
kader was Odaci op bezoek bij een Gereformeerde Gemeente in Dordrecht waar vanwege het feit dat hij had aangekondigd de kerkdienst bij willen wonen gepreekt werd tegen het gevaar van verwatering van het eigen geloof door de ontmoeting met andersgelovigen.
Na afloop mocht hij aanschuiven bij het middagmaal in het huis van de ouderling van dienst. Desgevraagd werd hem open en eerlijk meegedeeld dat hij volgens de geloofsovertuiging van dit kerkgenootschap als moslim gedoemd was in de hel te belanden.
“Maar als mijn huis nu in brand zou staan,” zo had Odaci zijn gastheer gevraagd, “kom je mij dan wel redden?” Ja, dat zouden ze. Ondanks het feit dat hij toch tot het hellevuur gedoemd was.
Ga de discussie met andersdenkenden niet aan op het gebied van theologie of ideologie, zo had niet enkel dit voorval Odaci geleerd, maar probeer elkaar te vinden in het praktische, het alledaagse. In concrete samenwerking. En dan blijken allerlei ideologische, politieke of religieuze scheidslijnen er niet meer toe te doen.
Vanuit de zaal kwam ter ondersteuning van deze stelling het voorbeeld van Albergen waar grote weerstand had geheerst tegen de komst van een asielzoekerscentrum. Maar toen het onlangs open ging, stonden dorpsbewoners in de rij om er vrijwilligerswerk te komen doen. En zo ontstaan ook weer nieuw, gezamenlijke verhalen.
Dit artikel is eerder verschenen in Kerk&Stad, informatieblad van de Protestantse Gemeenten in Enschede en omgeving.
Levensvragen?
Met enige regelmaat horen wij de vraag of er een mogelijkheid bestaat tot pastorale begeleiding. Keer op keer moeten wij constateren dat de gemeenschap rond de Zwanenhofviering op deze vraag geen goed antwoord kan geven. Daarom willen wij u informeren over de stichting ‘Willem, hart voor levensvragen’. Deze stichting is ontstaan vanuit vragen uit de ouderenzorg en palliatieve zorg. Mede door de ontzuiling en ontkerkelijking waren er vaak in de thuissituatie geen mensen die genoeg kennis, tijd en/of ruimte hadden om in te gaan op de levens- en zingevingsvragen die mensen bezighielden. In 2019 zijn centra voor levensvragen in heel Nederland ontstaan vanuit een subsidie van het ministerie van VWS. In de regio Twente/Achterhoek is dat de ‘Willem, hart voor levensvragen’. ‘Willem’ biedt ondersteuning bij levensvragen en zingeving voor iedereen van 50 jaar en ouder, mensen in de palliatieve fase en hun naasten. Dit gebeurt door gekwalificeerde geestelijk verzorgers. Ze komen bij mensen thuis en/of organiseren groepsgesprekken.
Als u van deze mogelijkheid gebruik wilt maken, verwijzen we u naar de website ‘Willem, hart voor levensvragen’. U vindt daar de nodige informatie en de mogelijkheid om een gesprek telefonisch of via een contactformulier aan te vragen. De website: www.willemlevensvragen.nl
Namens de kerngroep
Akke Fokje Stienstra
Uitnodiging leerhuisavond-blikopener voor de voorjaarscyclus 2025:
Iedereen is uitgenodigd om zich nu reeds te verdiepen in het voorjaarsthema: bericht volgt spoedig.
Locatie
De kapel van de Zwanenhof is de vertrouwde plek om samen te komen en te vieren:
Retraitehuisweg 6
7625 SL Zenderen
Verdiepingsavond 15 mei 2025
Uitnodiging voor verdiepingsavond over woestijnmoeders en woestijnvaders.
De viering van 8 sept. 2024
Hier treft u twee bestanden aan: de teksten van de viering op 8 sept.: de viering de antwoorden op de vraag: In welk land wil je wonen?: de...
De bloemstukken bij de vieringen
Bij elk thema, bij elke viering wordt een bloemstuk gemaakt dat op eigen wijze het thema verbeeld: met planten en ook andere attributen. In de...
Bidden we
“de tranen zijn hetzelfde… aan welke kant van de streep je ook woont” God van vrede en gerechtigheid, we bidden voor vrede in deze wereld, in deze...
Blik opener: De eerste stapjes
Vorige week hadden wij het genoegen een week op onze kleinkinderen van 3 en 1 jaar te mogen passen. Hun ouders gingen op huwelijksreis. Zij blij en...